Ludo VLD

‘Zo’n herdenking en een bezoek aan het naziconcentratiekamp Auschwitz… Daar wordt je wel even stil van. Het is erg confronterend om zelf te ervaren tot welke onmenselijkheden de mens in staat is’, reageert volksvertegenwoordiger en schepen Ludo Van Campenhout. Hij vertegenwoordigde de stad Antwerpen op de 65ste verjaardag van de bevrijding van het concentratiekamp.

Op woensdag 27 januari hield het European Jewish Congres het derde International Holocaust Forum, samen met de herdenking van de 65ste verjaardag van de bevrijding van het concentratiekamp Auschwitz-Birkenau. Het Forum der Joodse Organisaties nodigde Ludo Van Campenhout en het stadsbestuur op deze plechtigheid uit, door de speciale band tussen Antwerpen en zijn grote joodse gemeenschap.

Danig onder de indruk kwam Ludo terug van de plechtigheid: ‘Het blijft heel belangrijk dat we deze herinnering levend houden. Anders dreigt de geschiedenis te vervagen, de eerste stap dat alles zich kan herhalen. Ik weet het, het klinkt misschien als een cliché, maar het is wel waar: Dit mag NOOIT meer gebeuren.’

‘Iedereen zou zo’n bezoek moeten brengen aan het kamp. Wat mij meteen opviel was de ongelooflijke kou. Let op, wij waren warm ingeduffeld en er maar voor één dag. De gevangenen liepen er halfnaakt en zonder echt schoeisel bij – elke dag – in die bittere kou. De SS maakte er dan een spelletje van om hen na hun zware arbeid urenlang buiten in de houding te laten staan. Het is onbegrijpelijk dat er mensen dat overleefd hebben.’

‘Het was mijn eerste bezoek aan Auschwitz en ik zal dit nooit vergeten. Je kent die geschiedenis wel, van op de schoolbanken, uit films, uit boeken… Maar als je daar dan staat, is het toch helemaal anders. Dan wordt die vernietigingsmachine heel reëel, dan zie je pas de efficiëntie om de joden uit te roeien. En de enorme schaal. Zelfs nadat de Duitsers aan de zwaar verliezende hand waren, ging de holocaust op volle kracht door.’

‘Je weet uit de geschiedenislessen ook dat er 6 miljoen mensen uitgeroeid zijn. Dat is al onbegrijpelijk, maar het blijft een beetje abstract. In het kamp zie je dan de brilletjes, de valiezen van die nazi-slachtoffers. Je beseft meteen, dat die spullen wel aan een mens hebben toebehoord.’

‘Het is erg confronterend om zelf te ervaren en te beleven tot welke onmenselijkheden de mens in staat is. De beestigheden van de SS tarten elke verbeelding. Als er bijvoorbeeld iemand zelfmoord pleegde door tegen de elektrische draad te lopen, werd meteen een hele groep als straf vermoord. Het cynisme ten top, zelfmoord mocht niet… de nazi’s wilden zelf bepalen wanneer en hoe hun slachtoffers stierven.’

‘Je ervaart hier tot wat mensen in staat zijn, in negatieve zin, maar ook in positieve zin. Het getuigt van een bovenmenselijke moed om het hier overleefd te hebben. Ik heb hier met enkele overlevers kunnen praten en ook dat was onvergetelijk. Eén van hen haalde het door zijn vader. Die zei ’ga in die andere rij staan’. Zo redde hij zijn zoon, terwijl die vader wist dat hijzelf iets later vergast zou worden.’

‘Dit bezoek maakte de jodenvervolging wel heel tastbaar. En het blijft heel belangrijk dat we dit blijven herdenken en ons dagelijks inzetten in de strijd tegen racisme. Nu misschien meer dan ooit, want we zien het fanatisme en het antisemitisme groeien. De Congo, Irak, de terreuraanslagen, nog niet zolang het voormalig Joegoslavië aan onze achterdeur. Er zijn nog altijd teveel voorbeelden van rassenhaat en onmenselijkheid.’